Merkez - Kültür Varlıkları

🏰 Rize Kalesi Rize Kalesi, Karadeniz’e hâkim bir tepe üzerinde, Rize şehir merkezinin güneybatısında yer alır. Şehrin en önemli tarihi yapılarından biri olan kale, hem tarihi değeri hem de eşsiz manzarasıyla ziyaretçilerin uğrak noktasıdır. 📜 Tarihi Kalenin ilk temellerinin Roma Dönemi’ne kadar uzandığı düşünülür. Daha sonra Bizanslılar tarafından onarıldığı ve genişletildiği bilinmektedir. Osmanlı döneminde de kullanılmış ve çeşitli restorasyonlar görmüştür. Kale, tarih boyunca savunma amacıyla kullanılmıştır. 🏗️ Yapısı Rize Kalesi üç bölümden oluşur: Aşağı Kale Orta Kale Yukarı Kale Günümüzde en sağlam kalan bölüm Yukarı Kale’dir. Sur duvarları moloz taş ve kesme taş kullanılarak inşa edilmiştir. 🌊 Manzara & Ziyaret Rize şehir merkezini ve Karadeniz’i kuşbakışı izleyebilirsiniz. Özellikle gün batımında manzara oldukça etkileyicidir. Çevresinde çay bahçeleri ve dinlenme alanları bulunur. 📍 Konum Rize merkezde yer aldığı için ulaşımı oldukça kolaydır. Şehir merkezinden kısa bir yürüyüşle çıkılabilir.

Doğal güzellikleriyle Karadeniz’in nadide illerinden biri olan Rize, hem yerli ve yabancı turistlerin uğrak noktası hem de ülkemizin ve dünyanın çay başkentidir. Çayın, UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi’ne eklenmesiyle dünya çapında bir değer kazanan bu köklü kültür, kentin sahil dolgu alanında yükselen Rize Çay Çarşısı ile hayat bulmaktadır. Çay Çarşısı; bölgenin temel geçim kaynağı olan çayın kültürel ve ticari hikayesini yaşatmak, yerel ürünlerin işlenerek ekonomiye kazandırılmasını sağlamak ve Rize’nin sosyal hayatına nitelikli bir dinamizm katmak amacıyla kurulmuş eşsiz bir cazibe merkezidir. Projenin simgesi olan dev bardak çarşının en dikkat çekici ve ikonik yapısıdır, Bu mimari harikası yapı 30 metre yüksekliğinde, 8 kattan oluşmaktadır ve 1543 metrekare kapalı alana sahiptir. 13D Sinema Salonu: Ziyaretçilere çayın serüvenini ve Rize'yi sıra dışı bir teknolojiyle yaşatan 13 boyutlu özel bir sinema salonu barındırır. Bünyesindeki Çay Müzesi ve fotoğraf sergisiyle çayın demlenmesinden bardak seçimine ve sunumuna kadar tüm tarihsel süreci gözler önüne serer. En üst katında, misafirlerine benzersiz bir Rize manzarasını izleme imkanı sunan keyifli bir seyir terası yer almaktadır. Çarşıda Sizi Neler Bekliyor? Eşsiz Çay Deneyimi ve Alışveriş: Rize'nin köklü çay markalarının ve yerel üreticilerin yer aldığı 25'ten fazla özel çay dükkanı bulunmaktadır. Ziyaretçiler burada farklı aromalardaki yöresel çayları tadabilir ve güvenle satın alabilirler. Yöresel Lezzetler ve Coğrafi İşaretli Ürünler: Çarşı içerisinde Rize’ye özgü coğrafi işaretli ürünlerin satıldığı dükkanlar, restoranlar ve otantik çay evleri mevcuttur. Karadeniz Mutfağının Zirvesi (Nalia): Karadeniz’in aslına uygun yöresel lezzetlerini deneyimlemek isteyenlerin vazgeçilmez durağı ise çarşı bünyesinde hizmet veren Nalia Karadeniz Mutfağı'dır. Nalia şeflerinin özenle hazırladığı menüler, Rize ziyaretinizi unutulmaz bir lezzet yolculuğuna dönüştürür. Kültür ve Sosyal Yaşam: Özellikle yaz aylarında geniş ve huzurlu bahçelerinde ince belli bardaktan çay içme keyfi sunan Çay Çarşısı; düzenlenen konserler, atölyeler ve söyleşilerle bölgenin en nitelikli sosyalleşme alanı konumundadır.

Yapımına 2023 yılında başlanan "Kültür Sokağı" projesi tamamlanmak üzere. 15 Temmuz Demokrasi ve Cumhuriyet Meydanı yanındaki Kültür ve Sanat Sokağında ; Rize’nin yöresel mimarisine uygun 4 ayrı yapı yer alacak. Kültür sanatçılarımız için küçük atölyeler ve satış noktaları bulunacak. Konferans salonu ile çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapacak. İlkokul ve lise öğrencileri için: Robotik kodlama Yapay zeka atölyeleri STEM (Bilim-Teknoloji-Mühendislik-Matematik) projeleri gibi birçok eğitim alanı yer alacak. Hem kültür hem teknoloji bir arada

20.y.y. Türk mimarisinin özelliklerini yansıtan ev, mimari ve kültürel açıdan bölgesel değer taşıyan sivil mimari örneklerinden biridir. Bahçe içerisinde bodrum kat üzerine üç kat olarak inşa edilmiştir. Taş malzeme ile yapılan bodrum kat öncesinde depo vb. amaçlı olarak kullanılmıştır. Üst katlar ise yaşam mekanlarıdır. Cumhuriyetin ilanından sonra Atatürk “Sonbahar Gezisi” adını taşıyan büyük yurt gezisi sırasında Rize’ye de gelmiştir. 17 Eylül 1924’te Rize’ye geldiğinde Kurtuluş Savaşı sırasında gösterdiği çabalar sayesinde yakınlığını kazanan Mataracı Mehmet Efendi’ye ait bu evde kalmıştır. Ev, daha sonra Atatürk’ün 100. Doğum yıldönümü münasebetiyle Atatürk Müzesi yapılmak üzere Rize İl Özel İdaresine bağışlanmıştır. Kültür ve Turizm Bakanlığınca 27 Aralık 1985 tarihinde restore edilerek müzeye dönüştürülmüş ve ziyarete açılmıştır.

Rize evlerinin yapımında geleneksel yapı malzemeleri ve teknikleri kullanılmıştır. Genelde yığma taş ve dolma göz tekniğinde yapılmış olan duvarlar üzerinde ,kiremitli kırma çatılar vardır. Şehir evleri genellikle iki veya üç katlı olup, zemin kat, ahır ve kiler olarak kullanılmıştır. Birinci katta yaşam alanları odalar ve sofalar bulunmaktadır. Odalar geleneksel olarak tasarlanmışlardır ve bazıları ahşap süslemelidir. Sarı Ev veya Tuzcuoğlu Konağı olarak da bilinen bina, bodrum üzeri iki katlı olarak 19.y.y.da inşa edilmiştir. Sivil Mimarinin en güzel örneklerinden olan Sarı Ev daha sonra müze olarak düzenlenerek 27/06/1998 tarihinde ziyarete açılmıştır. Bodrum kat; taş malzeme ile yapılmış olup; ahır ve depo olarak kullanılmıştır. Günümüzde ise müze eserlerinin sergilendiği teşhir salonu olarak kullanılmaktadır. Salonda 17-18.y.y. barok-rokoko tarzında yapılmış mobilyalar ile vitrin teşhiri yer almaktadır. Birinci katta; mutfak ve misafirlerin kaldığı misafir odaları bulunmaktadır. Günümüz de bu kat idari kat olarak düzenlenmiştir. Müze girişinde taş merdivenin karşısında bulunan mutfak ise yeniden mutfak olarak teşhir edilmiştir. Ortasında klemuri denilen büyük bir zincirin asıldığı büyük ocak mutfakta ana öğe olarak kullanılmıştır. Zemini taş döşelidir. Bakır mutfak kapları sergilenmektedir. Ayrıca mısır öğütülen değirmen mankenlerle canlandırılmıştır. İkinci kat; hane halkının yaşam mekanlarıdır. Günümüzde de aynı amaçla teşhir edilerek ziyarete açılmıştır. Bu katta yatak odaları ve oturma odaları yer almaktadır.